The Open Window

“My aunt will be down presently, Mr. Nuttel,” said a very self-possessed young lady of fifteen; “in the meantime you must try and put up with me.”

Tərcümə«Xalam indi aşağı enər, cənab Nuttel», — on beş yaşlı, özünə son dərəcə arxayın bir qız dedi; «bu arada mənimlə kifayətlənməli olacaqsınız.»

Framton Nuttel endeavoured to say the correct something which should duly flatter the niece of the moment without unduly discounting the aunt that was to come. Privately he doubted more than ever whether these formal visits on a succession of total strangers would do much towards helping the nerve cure which he was supposed to be undergoing.

TərcüməFramton Nuttel elə yerinə düşən bir söz söyləməyə çalışdı ki, həm hazırkı bacıqızını layiqincə tərifləsin, həm də gələcək xalanı lazımsız yerə kölgədə qoymasın. Özü-özünə isə bir-birinin ardınca tamamilə yad adamlara edilən bu rəsmi ziyarətlərin keçməli olduğu əsəb müalicəsinə çox kömək edəcəyinə həmişəkindən də çox şübhə edirdi.

“I know how it will be,” his sister had said when he was preparing to migrate to this rural retreat; “you will bury yourself down there and not speak to a living soul, and your nerves will be worse than ever from moping. I shall just give you letters of introduction to all the people I know there. Some of them, as far as I can remember, were quite nice.”

Tərcümə«Necə olacağını bilirəm», — bacısı onun bu sakit kənd guşəsinə köçməyə hazırlaşdığı vaxt demişdi; «orada qapanıb qalacaqsan, bir canlı ilə də danışmayacaqsan, qəmgin-qəmgin oturmaqdan əsəblərin həmişəkindən də pis olacaq. Mən sənə orada tanıdığım bütün adamlara tövsiyə məktubları verəcəyəm. Xatırladığım qədər, onlardan bəziləri olduqca xoş idi.»

Framton wondered whether Mrs. Sappleton, the lady to whom he was presenting one of the letters of introduction, came into the nice division.

TərcüməFramton fikirləşirdi ki, tövsiyə məktublarından birini təqdim etdiyi xanım Sappleton görəsən xoş adamlar sırasına düşürmü.

“Do you know many of the people round here?” asked the niece, when she judged that they had had sufficient silent communion.

Tərcümə«Buralarda çox adam tanıyırsınız?» — bacıqızı soruşdu; o, hesab etmişdi ki, artıq kifayət qədər səssiz ünsiyyət olub.

“Hardly a soul,” said Framton. “My sister was staying here, at the rectory, you know, some four years ago, and she gave me letters of introduction to some of the people here.”

Tərcümə«Demək olar ki, heç kimi», — Framton dedi. «Bacım təxminən dörd il əvvəl burada, kilsə keşişinin evində qalırdı, bilirsiniz, və mənə burada bəzi adamlara tövsiyə məktubları verdi.»

He made the last statement in a tone of distinct regret.

TərcüməO, sonuncu sözləri açıq təəssüf tonu ilə dedi.

“Then you know practically nothing about my aunt?” pursued the self-possessed young lady.

Tərcümə«Onda xalam haqqında demək olar ki, heç nə bilmirsiniz?» — arxayın qız davam etdi.

“Only her name and address,” admitted the caller. He was wondering whether Mrs. Sappleton was in the married or widowed state. An undefinable something about the room seemed to suggest masculine habitation.

Tərcümə«Yalnız adını və ünvanını», — qonaq etiraf etdi. O fikirləşirdi: görəsən, xanım Sappleton ərdədir, yoxsa dul? Otaqdakı izahı çətin bir nəsə burada kişi yaşadığına işarə edirdi.

“Her great tragedy happened just three years ago,” said the child; “that would be since your sister’s time.”

Tərcümə«Onun böyük faciəsi düz üç il əvvəl baş verdi», — qız dedi; «yəni bacınızın burada olduğu vaxtdan sonra.»

“Her tragedy?” asked Framton; somehow in this restful country spot tragedies seemed out of place.

Tərcümə«Faciəsi?» — Framton soruşdu; nədənsə bu dinc kənd guşəsində faciələr yersiz görünürdü.

“You may wonder why we keep that window wide open on an October afternoon,” said the niece, indicating a large French window that opened on to a lawn.

Tərcümə«Yəqin, təəccüb edirsiniz ki, nə üçün oktyabrda, günortadan sonra o pəncərəni taybatay açıq saxlayırıq», — bacıqızı çəmənliyə açılan iri fransız pəncərəsini göstərərək dedi.

“It is quite warm for the time of the year,” said Framton; “but has that window got anything to do with the tragedy?”

Tərcümə«İlin bu vaxtı üçün olduqca isti havadır», — Framton dedi; «amma o pəncərənin faciə ilə nə əlaqəsi var?»

“Out through that window, three years ago to a day, her husband and her two young brothers went off for their day’s shooting. They never came back. In crossing the moor to their favourite snipe-shooting ground they were all three engulfed in a treacherous piece of bog. It had been that dreadful wet summer, you know, and places that were safe in other years gave way suddenly without warning. Their bodies were never recovered. That was the dreadful part of it.” Here the child’s voice lost its self-possessed note and became falteringly human. “Poor aunt always thinks that they will come back some day, they and the little brown spaniel that was lost with them, and walk in at that window just as they used to do. That is why the window is kept open every evening till it is quite dusk. Poor dear aunt, she has often told me how they went out, her husband with his white waterproof coat over his arm, and Ronnie, her youngest brother, singing ‘Bertie, why do you bound? ’ as he always did to tease her, because she said it got on her nerves. Do you know, sometimes on still, quiet evenings like this, I almost get a creepy feeling that they will all walk in through that window—”

Tərcümə«Düz üç il əvvəl, günü-günündə, onun əri və iki gənc qardaşı bir günlük ova məhz o pəncərədən çıxıb getdilər. Heç vaxt geri qayıtmadılar. Bataqlıq düzənliyini keçib sevimli cüllüt ovu yerinə gedəndə hər üçü xain bir bataqlıq sahəsinə batdı. O il yay dəhşətli dərəcədə yağışlı keçmişdi, bilirsiniz, başqa illərdə təhlükəsiz olan yerlər xəbərdarlıqsız, qəfildən çökürdü. Cəsədləri heç vaxt tapılmadı. Ən dəhşətlisi bu idi.» Burada qızın səsi arxayın tonunu itirdi və tərəddüdlü, insani bir səsə çevrildi. «Yazıq xalam həmişə düşünür ki, bir gün onlar geri qayıdacaqlar, onlar və onlarla birlikdə itən kiçik qəhvəyi spaniel iti, və əvvəllər olduğu kimi, bu pəncərədən içəri girəcəklər. Buna görə pəncərə hər axşam alaqaranlığa qədər açıq saxlanılır. Yazıq xalam mənə dəfələrlə danışıb ki, onlar necə çıxıb getdilər: əri ağ yağışlığını qolunun üstünə salmışdı, ən kiçik qardaşı Ronnie isə həmişə etdiyi kimi, xalama sataşmaq üçün “Bertie, niyə sıçrayırsan?” oxuyurdu, çünki xalam deyirdi ki, bu, əsəblərinə toxunur. Bilirsiniz, bəzən belə sakit, dinc axşamlarda məni az qala vahiməli bir hiss bürüyür ki, onların hamısı indicə o pəncərədən içəri girəcək—»

She broke off with a little shudder. It was a relief to Framton when the aunt bustled into the room with a whirl of apologies for being late in making her appearance.

TərcüməO, kiçik bir titrəyişlə sözünü yarımçıq kəsdi. Xala gecikdiyi üçün üzr istəyə-istəyə tələsik otağa girəndə Framton rahat nəfəs aldı.

“I hope Vera has been amusing you?” she said.

Tərcümə«Ümid edirəm, Vera sizi əyləndirib?» — xala dedi.

“She has been very interesting,” said Framton.

Tərcümə«O, çox maraqlı idi», — Framton dedi.

“I hope you don’t mind the open window,” said Mrs. Sappleton briskly; “my husband and brothers will be home directly from shooting, and they always come in this way. They’ve been out for snipe in the marshes to-day, so they’ll make a fine mess over my poor carpets. So like you men-folk, isn’t it?”

Tərcümə«Ümid edirəm, açıq pəncərə sizi narahat etmir», — xanım Sappleton şən-şən dedi; «ərim və qardaşlarım bu dəqiqə ovdan evə qayıdacaqlar, həmişə bu yolla girirlər. Bu gün bataqlıqlarda cüllüt ovuna çıxıblar, deməli, mənim yazıq xalçalarımı yaxşıca batıracaqlar. Sizin kişilərin işidir, elə deyilmi?»

She rattled on cheerfully about the shooting and the scarcity of birds, and the prospects for duck in the winter. To Framton it was all purely horrible. He made a desperate but only partially successful effort to turn the talk on to a less ghastly topic; he was conscious that his hostess was giving him only a fragment of her attention, and her eyes were constantly straying past him to the open window and the lawn beyond. It was certainly an unfortunate coincidence that he should have paid his visit on this tragic anniversary.

TərcüməO, ov, quşların azlığı və qışda ördək ovunun necə olacağı barədə şən-şən danışırdı. Framton üçün bunların hamısı sırf dəhşətli idi. Söhbəti o qədər də vahiməli olmayan bir mövzuya yönəltmək üçün çarəsiz, lakin yalnız qismən uğurlu cəhd göstərdi; ev sahibəsinin ona diqqətinin yalnız bir qırıntısını ayırdığını, gözlərinin isə daim onun yanından keçib açıq pəncərəyə və onun o tərəfindəki çəmənliyə sürüşdüyünü hiss edirdi. Onun ziyarətinin məhz bu faciəli ildönümünə düşməsi, şübhəsiz, uğursuz təsadüf idi.

“The doctors agree in ordering me complete rest, an absence of mental excitement, and avoidance of anything in the nature of violent physical exercise,” announced Framton, who laboured under the tolerably widespread delusion that total strangers and chance acquaintances are hungry for the least detail of one’s ailments and infirmities, their cause and cure. “On the matter of diet they are not so much in agreement,” he continued.

Tərcümə«Həkimlər hamısı mənə tam istirahət, zehni həyəcanın olmamasını və şiddətli fiziki məşqə bənzər hər şeydən çəkinməyi təyin etməkdə həmfikirdirlər», — Framton elan etdi; o, kifayət qədər geniş yayılmış bir yanlış təsəvvürdə idi: guya tamamilə yad adamlar və təsadüfi tanışlar insanın xəstəlikləri və zəiflikləri, onların səbəbi və müalicəsi barədə ən xırda təfərrüatı belə eşitməyə can atırlar. «Pəhriz məsələsində isə o qədər də həmfikir deyillər», — o davam etdi.

“No?” said Mrs. Sappleton, in a voice which only replaced a yawn at the last moment. Then she suddenly brightened into alert attention—but not to what Framton was saying.

Tərcümə«Doğrudanmı?» — xanım Sappleton dedi; onun səsi yalnız son anda əsnəyi əvəz etmişdi. Sonra o qəfildən ayıq diqqətlə canlandı — amma Framton-un dediklərinə yox.

“Here they are at last!” she cried. “Just in time for tea, and don’t they look as if they were muddy up to the eyes!”

Tərcümə«Nəhayət, gəldilər!» — o, qışqırdı. «Düz çay vaxtına çatdılar, bir baxın, gözlərinə qədər palçığa batıblar!»

Framton shivered slightly and turned towards the niece with a look intended to convey sympathetic comprehension. The child was staring out through the open window with dazed horror in her eyes. In a chill shock of nameless fear Framton swung round in his seat and looked in the same direction.

TərcüməFramton azca ürpəşdi və bacıqızına anlayış və rəğbət bildirməli olan bir baxışla döndü. Qız gözlərində donuq bir dəhşətlə açıq pəncərədən bayıra baxırdı. Adı bilinməyən bir qorxunun soyuq zərbəsi ilə Framton oturduğu yerdə dönüb həmin səmtə baxdı.

In the deepening twilight three figures were walking across the lawn towards the window; they all carried guns under their arms, and one of them was additionally burdened with a white coat hung over his shoulders. A tired brown spaniel kept close at their heels. Noiselessly they neared the house, and then a hoarse young voice chanted out of the dusk: “I said, Bertie, why do you bound?”

TərcüməDərinləşən alaqaranlıqda üç siluet çəmənlikdən pəncərəyə doğru gəlirdi; hamısının qoltuğunun altında tüfəng vardı, onlardan birinin çiyinlərinə üstəlik ağ palto da salınmışdı. Yorğun qəhvəyi spaniel onların daban-dabanından ayrılmırdı. Səssizcə evə yaxınlaşdılar, sonra qaranlıqdan boğuq gənc bir səs oxudu: «Mən dedim, Bertie, niyə sıçrayırsan?»

Framton grabbed wildly at his stick and hat; the hall-door, the gravel-drive, and the front gate were dimly-noted stages in his headlong retreat. A cyclist coming along the road had to run into the hedge to avoid an imminent collision.

TərcüməFramton çılğın tərzdə əl ağacını və papağını qapdı; dəhliz qapısı, çınqıllı yol və ön darvaza onun başılovlu qaçışının güclə fərqinə vardığı mərhələləri oldu. Yolla gələn velosipedçi toqquşmanın qarşısını almaq üçün çəpərə çırpılmalı oldu.

“Here we are, my dear,” said the bearer of the white mackintosh, coming in through the window; “fairly muddy, but most of it’s dry. Who was that who bolted out as we came up?”

Tərcümə«Gəlmişik, əzizim», — ağ yağışlıq daşıyan kişi pəncərədən içəri girərək dedi; «xeyli palçıqlıyıq, amma çoxu quruyub. Biz yaxınlaşanda qaçıb gedən o kim idi?»

“A most extraordinary man, a Mr. Nuttel,” said Mrs. Sappleton; “could only talk about his illnesses, and dashed off without a word of good-bye or apology when you arrived. One would think he had seen a ghost.”

Tərcümə«Olduqca qəribə adam, Nuttel adlı biri», — xanım Sappleton dedi; «yalnız öz xəstəliklərindən danışa bilirdi və siz gələndə sağollaşmadan, üzr istəmədən qaçıb getdi. İnsan elə bilər ki, ruh görüb.»

“I expect it was the spaniel,” said the niece calmly; “he told me he had a horror of dogs. He was once hunted into a cemetery somewhere on the banks of the Ganges by a pack of pariah dogs, and had to spend the night in a newly dug grave with the creatures snarling and grinning and foaming just above him. Enough to make anyone lose their nerve.”

Tərcümə«Güman edirəm, spaniel idi», — bacıqızı sakitcə dedi; «mənə dedi ki, itlərdən dəhşətli qorxusu var. Bir dəfə haradasa, Qanq çayının sahillərində sahibsiz itlər sürüsü onu qovub qəbiristanlığa salıb və o, yeni qazılmış bir qəbirdə gecəni keçirməli olub, o məxluqlar isə elə başının üstündə hırıldayıb, dişlərini ağardıb, ağızlarından köpük saçıblar. İstənilən adamın əsəblərini pozmağa bəs edər.»

Romance at short notice was her speciality.

TərcüməGöz qırpımında hekayə uydurmaq onun ixtisası idi.